29 december 2003 – bij een bijeenkomst voor studenten
Als we elkaar ontmoeten vanavond, op de 29e december van 2003, staat het dodental van de aardbeving in Bam (Iran) op ruim 25000. Dat zijn veel doden op één morgen. Je voelt het persoonlijke leed als je leest over een vader die aan het graven is om zijn familie uit het puin te krijgen en het bewustzijn verliest als hij de hand van zijn dochter tegenkomt.
Of als je leest van een levend kind in de armen van zijn dode moeder. Wat deze eindejaars calamiteit een apocalyptisch gevoel geeft is niet alleen de omvang van de ramp – hoewel er tien keer zoveel doden zijn als tijdens de aanslagen van 11 september 2001 – maar ook de catastrofes die aan deze aardbeving vooraf gingen: 13 mensen weggevaagd door een modderstroom in Zuid-Californië, 6 begraven in een lawine in Utah, 111 doden bij een vliegtuigongeluk in Benin, 198 mensen vergiftigd bij een gaslek in China. En dat zijn slechts de gebeurtenissen die het nieuws halen. We zouden sprakeloos zijn als we alle auto-ongelukken zouden zien dit jaar, waarbij 55.000 Amerikanen omkwamen.
Wat wil Jezus dat we hier van leren?
Eén antwoord vinden we in Lucas 13:1-5. Mensen stelden Jezus vragen over een gebeurtenis waarbij Pilatus mensen doodde terwijl ze God aanbaden. Hij vermengde hun bloed met dat van hun offers. Jezus antwoordde:
‘Denken jullie dat die Galileeërs grotere zondaars waren dan alle andere Galileeërs, omdat ze dat ondergaan hebben? Zeker niet, zeg ik jullie, maar als jullie niet tot inkeer komen, zul je allemaal op dezelfde wijze omkomen. Of die achttien die stierven doordat de Siloamtoren op hen viel – denken jullie dat zij schuldiger waren dan alle andere mensen die in Jeruzalem wonen? Zeker niet, zeg ik jullie, maar als jullie niet tot inkeer komen, zul je allemaal net zo sterven als zij.’
Jezus kon huilen als mensen hartverscheurende verliezen leden (Lucas 19:41, Johannes 11:35). En dat Bijbel zegt duidelijk dat we verdriet moeten hebben met hen die verdriet hebben (Romeinen 12:15). Maar als de emoties langzaam wegebben, komen de vragen. En Jezus doet die niet af met sentimentele antwoorden. Het gaat Hem om de ultieme realiteit. Het gaat Hem om zonde en oordeel en om verlossing.
Hij antwoordt juist: “Zijn jullie verbaasd door de dood van deze Galileërs? Zijn jullie verbaasd door de dood van de mensen die omkwamen bij de val van de Siloamtoren? Ik zal je zeggen waar je verbaasd over moet zijn. Wees verbaasd dat de toren niet op jou viel.” Als Jezus hier was vanavond, en Hij zou spreken over de aardbeving in Bam, zou hij onder andere zeggen: “Wees verbaasd dat dit hotel niet op jou is gevallen. Want tenzij je je bekeert, zul je net zo sterven als zij in Bam.” Dat betekent dat we het allemaal verdienen om vanavond te sterven en voor altijd verloren te gaan.
Onze levens behoren God toe
Dit brengt ons tot de conclusie en zet de toon voor mijn boodschap van vanavond. Jouw leven is in Gods handen en hangt aan een draadje van Gods soevereine genade. God is de eigenaar van iedere ziel. Hij heeft ons gemaakt en wij behoren Hem toe, want Hij is onze Schepper. In Zijn oneindige wijsheid kan Hij kan leven geven en nemen zoals Hij wenst. En Hij doet niemand tekort. Hij heeft het menselijk leven geschapen en bepaalt waar het menselijk voor bedoeld is. Toen Job zijn tien kinderen in een Iran-achtige calamiteit verloor (het huis stortte in), zegt de Bijbel:
Hij scheurde zijn kleren, schoor zijn hoofd kaal en wierp zich neer in het stof. En hij zei: ‘Naakt ben ik uit de schoot van mijn moeder gekomen en naakt zal ik in haar schoot terugkeren. De HEER heeft gegeven, de HEER heeft genomen, de naam van de HEER zij geprezen.’ (Job 1:20,21)
Toen Hannah God dankte voor haar zoon Samuel na jaren niet vruchtbaar te zijn geweest, zei ze: ‘De HEER doet sterven en doet leven, zendt naar het dodenrijk en leidt eruit omhoog.’ (1 Samuel 2:6) En God zelf zegt in Deuteronomy 32:39: ‘Zie het toch in: ik ben de enige, naast mij is er geen andere god. Ik laat sterven, ik geef leven, ik sla wonden en ik genees. Wanneer ik mijn macht laat gelden is er niemand die redding bieden kan.’
Als iemand na mijn preek nog leeft, is dat dankzij het cadeau van genade. Jakobus, de broer van Jezus, zegt het zo: Dan iets voor u die zegt: ‘Vandaag of morgen gaan wij naar die en die stad. Daar blijven we een jaar, we zullen er handeldrijven en geld verdienen.’ U weet niet eens hoe uw leven er morgen uitziet. U bent immers maar damp, die heel even verschijnt en dan al verdwijnt. U zou moeten zeggen: ‘Als de Heer het wil, zijn we dan in leven en zullen we dit of dat doen.’ Maar u slaat een hoge toon aan en bent daar nog trots op ook. Dat soort trots is volkomen ongepast. (Jakobus 4:13-16)
Als de Heer het wil, leven we na deze preek nog. En als Hij het niet wil, dan niet. Ons leven is niet van onszelf. Het is van God. Ik heb het recht niet om jouw leven te nemen en jij hebt het recht niet om mijn leven te nemen. Het is omdat onze levens God toebehoren en het is Zijn recht om zowel jouw leven als dat van mij weg te nemen wanneer Hij dat wil. Jouw leven behoort God toe en Hij bepaalt waar het leven voor is.
Verspil je leven niet
Oh, hoe ijverig was Jezus om ervoor te zorgen dat mensen hun levens niet verspilden. De meesten van jullie zijn studenten en hebben nog een heel leven voor je. Zo voelt het tenminste. Misschien is het wel niet zo. Misschien heb je het grootste deel van je leven er al wel op zitten. Maar als God het wil, zal je nog enkele decennia leven voor je sterft en je verantwoording moet afleggen voor je daden. En hoe ijverig is Jezus om ervoor te zorgen dat je het niet verspilt. Als Hij hier was vanavond, zou Hij misschien dit verhaal uit Lucas 12 wel vertellen:
‘Het landgoed van een rijke man had veel opgebracht, en daarom vroeg hij zich af: Wat moet ik doen? Ik heb geen ruimte om mijn voorraden op te slaan. Toen zei hij bij zichzelf: Wat ik zal doen is dit: ik breek mijn schuren af en bouw grotere, waar ik al mijn graan en goederen kan opslaan, en dan zal ik tegen mezelf zeggen: Je hebt veel goederen in voorraad, genoeg voor vele jaren! Neem rust, eet, drink en vermaak je. Maar God zei tegen hem: “Dwaas, nog deze nacht zal je leven van je worden teruggevorderd. Voor wie zijn dan de schatten die je hebt opgeslagen?” Zo vergaat het iemand die schatten verzamelt voor zichzelf, maar niet rijk is bij God.’ (Lucas 12:16-20) Oh, hoe ijverig is Jezus om ervoor te zorgen dat niemand door God een dwaas genoemd wordt om de manier waarop hij omgaat met het cadeau van het leven. Leven is niet de verzameling van spullen. Wat als je vanavond je leven verliest, wat gebeurt er dan met die bezittingen? Geen enkel persoon met een gezond verstand wordt op zijn sterfbed bemoedigd door zijn bezitten. Hoor toch de woorden van Jezus, Koning der Koningen, Here der Heren: ‘Wie achter mij aan wil komen, moet zichzelf verloochenen, zijn kruis op zich nemen en mij volgen. 25 Want ieder die zijn leven wil behouden, zal het verliezen, maar wie zijn leven verliest omwille van mij, zal het behouden. 26 Wat heeft een mens eraan de hele wereld te winnen als hij er het leven bij inschiet? Wat zou een mens niet overhebben voor zijn leven? (Matteüs 16:24-26)
Het is mogelijk om je leven te verspillen. Slechts weinig dingen doen me meer beven dan de mogelijkheid om deze eenmalig gift van het leven te krijgen en het te verspillen. Toen ik een kleine jongen was, liep ik iedere morgen de keuken in en zag ik op de muur een plakkaat hangen. Deze hangt nu bij mij thuis aan de muur. Er staat op:
Only one life, it will soon be past
Only what’s done for Christ will last
(Slechts één leven, het is gauw voorbij
Slechts wat voor Christus is gedaan, blijft bestaan)
Nu ben ik bijna 58 and the rivier van mijn leven stort zich als een waterval uit over mijn dagen. Meer en meer ruik ik de eeuwigheid. En oh, hoe graag wil ik mijn leven goed gebruiken. Het is zo kort en breekbaar en definitief. Je krijgt één kans met je leven en dan volgt het oordeel. Ik spreek als een vader, ik heb kinderen van jullie leeftijd. En ik ben net zo ijverig als Jezus dat jullie je leven niet verspillen. Eén van de grote tragedies van de Westerse cultuur is de manier waarop miljarden dollars worden geïnvesteerd om mensen van mijn leeftijd over te halen om de rest van hun leven te verspillen. We noemen het: ‘pensioen’. De volledige boodschap is: je hebt ervoor gewerkt en nu moet je ervan genieten. Twintig jaar spel en ontspanning. De wereld zinkt onder het gewicht van gezonde, oude mensen die vissen, cruisen, golfen, bridgen, bingoën, sjoelen en schelpen verzamelen. Dit alles als voorbereiding op hun persoonlijke ontmoeting met de Jezus Christus die de littekens van de spijkers in Zijn handen nog steeds draagt.
Dat is precies de manier waarop jij je leven verspilt over vijftig jaar. Tenzij je nu radicale beslissingen neemt. Oh, ik hoop toch zo dat jullie 65 worden, nog vuur in je lijf hebben en zeggen: “Nu! Nu! Met mijn karig pensioen en de energie die ik nog over heb en mijn nieuwe vrijheid zal ik mijn leven uitstorten voor Christus en Zijn Koninkrijk, zo dat als ik Hem ontmoet – dat kan iedere dag zijn – ik zal glimlachen om Zijn woorden: ‘Goed gedaan, mijn trouwe dienstknecht’. Dit in plaats van deze woorden: ‘Dwaas! Hoe heb je Mijn heerlijkheid laten zien met jouw doelloze spelletjes?”
Wat is de essentie van het onverspilde leven?
Als je me vanavond vraagt, wat is het onverspilde leven? Hoe ziet dat eruit? Wat is de essentie ervan? Ik heb het net genoemd: een leven dat de oneindige waarde van Christus weerspiegelt zodat de wereld die kan zien. De passie van het onverspilde leven is de alles overstijgende uitmuntendheid van Christus te laten zien door de manier waarop we leven. We hebben leven gekregen zodat we ‘veel kunnen maken van Christus’.
- Bezittingen zijn aan ons gegeven zodat we ze kunnen gebruiken op zo’n manier dat we laten zien dat zij onze schat niet zijn, maar dat Jezus onze schat is.
- Geld hebben we gekregen zodat we het kunnen gebruiken op zo’n manier dat we laten zien dat geld onze schat niet is, maar dat Jezus onze schat is.
De grote passie van het onverspilde leven om Christus te vergroten. Hier is de tekst die – misschien meer dan andere – laat zien waar het leven echt om draait. Paulus zegt in Fillipenzen 1:20, 21:
Het is mijn stellige hoop en verwachting dat ik mij nergens voor zal hoeven te schamen, maar dat Christus bij alles wat mij overkomt in alle openheid geëerd zal worden, of ik nu in leven blijf of moet sterven. Want voor mij is leven Christus en sterven winst.
Paulus’ passie was dat in zijn leven en in zijn sterven, Jezus Christus geëerd werd, zodat Jezus werd neergezet als de oneindige schat die Hij is. De reden dat je het leven gekregen hebt, is om Jezus Christus groot te maken. Er is één criterium voor al jouw beslissingen in je leven en je sterven: Helpt deze beslissing om Jezus Christus weer te geven als de schat die Hij werkelijk is? Dit zie je in de manier waarop Paulus spreekt over de twee helften van zijn stelling in vers 20. Hij zegt dat het zijn passie is dat Christus wordt geëerd (of vergroot) in zijn leven en in zijn sterven. Dat zijn de twee delen waar het om gaat: leven én sterven.
Hoe eert Paulus Christus in zijn leven? Het antwoord vinden we in Filippenzen 3:7-8: Maar wat voor mij winst was, ben ik omwille van Christus als verlies gaan beschouwen. Sterker nog, alles beschouw ik als verlies. Het kennen van Christus Jezus, mijn Heer, overtreft immers alles. Omwille van hem heb ik alles prijsgegeven; ik heb alles als afval weggegooid. Ik wilde Christus winnen.
Met andere woorden: Paulus laat de waarde van Christus zien door al het andere als verlies te beschouwen ten opzichte van Christus. Dit betekent dat het leven dat Zijn waarde laat zien – het onverspilde leven – is het leven dat laat zien dat Jezus belangrijker is dan al het andere. • Geld moet worden gebruikt op zo’n manier dat je laat zien dat Christus meer waard is.
- Voedsel moet op zo’n manier worden genuttigd dat je laat zien dat Christus belangrijker is.
- Huizen en land en auto’s en computers moeten op zo’n manier worden gebruikt dat je laat zien dat je Christus meer lief hebt.
- Zelfs je familie, vrienden en je eigen leven zijn minder belangrijk dan Christus. Zo moet je leven.
De manier waarop we de alles overstijgende waarde van Jezus in ons leven laten zien, is door Christus te koesteren boven alles en dan keuzes te maken in ons leven die laten zien dat ons geluk niet afhangt van spullen, of van andere mensen, maar van Christus. Hetzelfde geldt voor het tweede deel van wat Paulus zegt in Filippenzen 1:20, zijn eren van Christus in de manier waarop hij sterft.
Hoe wordt Christus geëerd – hoe laten we Zijn waarde zien – in onze dood? Paulus geeft het antwoord een vers later: ‘Voor mij is leven Christus en sterven winst”. Waarom is sterven winst? Het is winst omdat vers 23 zegt: “Ik verlang ernaar om te sterven, want dat is het allerbeste.” Sterven is winst, omdat doodgaan betekent dat je meer van Christus meemaakt. Het betekent vertrekken en bij Hem zijn – met Hem! Dat is het allerbeste!
Hoe laat je zien dat Christus een schat is door te sterven? Door doodgaan als winst te beschouwen. Christus wordt het meest in jou vergroot, in je sterven, als jij volledig verheugd bent in Hem, in je sterven. Want Christus is kostbaarder dan alles wat het leven kan geven en als je dan bij Hem kunt zijn na je sterven, is dat winst. Als je zo leeft, wordt aan iedereen duidelijk dat Christus jouw schat is, en niet iets op aarde.
Hier is de essentiële les om een onverspild leven te leven en een onverspilde dood te sterven:
- Leven en sterven zijn onze middelen om de alles overstijgende waarde van Christus te laten zien.
- De alles overstijgende waarde van Christus laat je zien door hem te koesteren boven alle aardse dingen en alle aardse personen.
- Dit koesteren boven aardse dingen en personen wordt het meest duidelijk zichtbaar in wat voor risico je wilt nemen, of wat je wilt opofferen, om meer van Hem te genieten.
Dit is de radicale manier waarop Paulus het omschrijft in 2 Korintiërs 12:9-10, waar Christus weigert om de pijnlijke doorn uit het vlees van Paulus te halen:
‘Je hebt niet meer dan mijn genade nodig, want kracht wordt zichtbaar in zwakheid.’ [Er is meer van Christus!] Dus laat ik mij veel liever voorstaan op mijn zwakheid, zodat de kracht van Christus in mij zichtbaar wordt. Omdat Christus mij kracht schenkt, schep ik vreugde in mijn zwakheid: in beledigingen, nood, vervolging en ellende. In mijn zwakheid ben ik sterk.
Paulus ultieme passie was het vergroten van de kracht en macht van Christus, die Paulus’ eigen zwakheid en pijn te boven ging. ‘Ik verheug me in alles wat Christus groot maakt – waaronder al mijn pijn.’
Gooi jij je leven weg?
Alles wat ik nu nog wil, is jou vragen: gooi je je leven weg net als de rest van de wereld door je lijden te beperken en je comfort te vergroten? Ga je werken voor brood dat vergaat? Bouw je grotere schuren? Verzamel je je schatten op aarde? Streef je naar de waardering van mensen? Of zie je in de gekruisigde en opgestane Christus, die de zonden van de wereld op Zich nam, de alles bevredigende schat van je leven? Zul je net als Paulus zeggen: ‘Leven is Christus, sterven is winst … Ik beschouw alles als verlies. Het kennen van Christus Jezus, mijn Heer, overtreft immers alles’?
Ik geloof met mijn hele hart dat als God een generatie zo laat opgroeien – en ik bid dat jullie zo’n generatie zijn – de Grote Opdracht voltooid zal worden. Want dat gebeurt niet zolang er geen generatie is die met grote vreugde haar leven durft af te leggen. De volkeren die nog niet bereikt zijn met het Evangelie bevinden zich vrijwel allemaal in gevaarlijke plaatsen. Als jullie generatie meegaat met de Westerse manier van denken en comfort, veiligheid en gemak voorop zet, worden jullie overgeslagen. God zal Zijn werk voltooien, maar dan op een andere manier. En over jullie generatie zal – net als over een groot deel van mijn generatie – geschreven worden: ‘Dwaas! Van wie zullen die dingen zijn?’ En het tragische woord: ‘Verspild!’ zal er aan toegevoegd worden.
Maar als jouw passie is de waarde van Christus weerspiegelen en Hem te koesteren boven alles, en dus risico’s nemen om zijn alles overstijgende waarde te tonen, dan twijfel ik er niet aan dat God jullie op een machtige manier zal gebruiken. En de toewijding aan moeilijke plaatsen als Oost-Azië, het Midden-Oosten, Noord-Afrika, het na-Christelijke Europa of stedelijke Amerika zal niet zonder gevolg blijven. Op die plaatsen zal Christus’ heerlijkheid schijnen door jou heen en duizenden mensen zullen het zien en hun vertrouwen op de Heer stellen. En over hun leven en over jouw leven zal geschreven worden met de woorden: “Dit leven is niet verspild. Dit leven heeft Christus weerspiegeld, zowel in leven als in dood.”
De originele (Engelstalige) tekst is te vinden op de website van Desiring God.